Historia lubi się powtarzać. Zmieniają się mundury, sztandary i nazwy państw, ale cele rosyjskiego imperializmu pozostają zadziwiająco niezmienne. Ponad sto lat temu bolszewicka Rosja chciała przenieść rewolucję do serca Europy. Dziś Kreml próbuje odbudować swoją strefę wpływów przy użyciu wojny, szantażu i terroru.
Między tymi wydarzeniami istnieje zaskakująco wiele podobieństw. Tak jak dziś, również w 1920 roku Ukraina stała się pierwszą linią obrony Europy przed ekspansją Moskwy. Tak jak dziś, walczyła nie tylko o własną niepodległość, lecz także o bezpieczeństwo swoich zachodnich sąsiadów. A jednym z ludzi, którzy odegrali w tej walce szczególną rolę, był generał Armii Ukraińskiej Republiki Ludowej Marko Bezruczko.
Jego nazwisko nie pojawia się w szkolnych podręcznikach równie często jak nazwiska Józefa Piłsudskiego czy Tadeusza Rozwadowskiego. A przecież to właśnie dowodzeni przez niego ukraińscy żołnierze współtworzyli zwycięstwo, które zatrzymało bolszewicki marsz na Zachód.
ROSJA CHCIAŁA PODBIĆ EUROPĘ. POLSKA BYŁA TYLKO PIERWSZYM CELEM
Wojna polsko-bolszewicka nie była zwykłym konfliktem granicznym. Dla przywódców Rosji bolszewickiej zdobycie Warszawy stanowiło jedynie etap większego planu.
Celem była Europa.
Lenin i jego współpracownicy otwarcie zakładali, że przez Polskę Armia Czerwona dotrze do Niemiec, gdzie rewolucja komunistyczna miała otworzyć drogę do przebudowy całego kontynentu. Wyniszczone Wielką Wojną Niemcy pogrążone były w kryzysie gospodarczym, chaosie politycznym i społecznych napięciach. Kreml dostrzegał w tym wyjątkową okazję do rozszerzenia swojej dominacji.
Polska stała na drodze tego marszu. Ale nie była sama.
SOJUSZ PIŁSUDSKIEGO I PETLURY
Józef Piłsudski i Symon Petlura rozumieli coś, co dla wielu europejskich polityków pozostawało wówczas niewidoczne. Wiedzieli, że rosyjski imperializm nie zatrzyma się na jednej granicy. Dlatego zawarli sojusz militarny.
25 kwietnia 1920 roku polskie i ukraińskie wojska wspólnie ruszyły przeciwko bolszewikom. Ukraińcy nie walczyli jako najemnicy ani formacja pomocnicza. Walczyli jako armia własnego państwa, które próbowało obronić świeżo odzyskaną niepodległość.
Jednym z wybitnych dowódców tej armii był Marko Bezruczko.
Choć większość swojej kariery spędził w sztabach, okazał się znakomitym organizatorem i dowódcą. Powierzono mu utworzenie 6. Siczowej Dywizji Strzelców – jednostki, która już wiosną 1920 roku wkroczyła wraz z Wojskiem Polskim do Kijowa. Jednak prawdziwy sprawdzian miał dopiero nadejść.
ZAMOŚĆ – TWIERDZA, KTÓRA POKRZYŻOWAŁA PLANY KREMLA
Latem 1920 roku sytuacja Polski stawała się dramatyczna. Wojska Michaiła Tuchaczewskiego nacierały na Warszawę od północnego wschodu, natomiast od południa zbliżała się słynna I Armia Konna Siemiona Budionnego – jedna z najbardziej doświadczonych i najgroźniejszych formacji Armii Czerwonej.
Plan bolszewików był prosty. Budionny miał przełamać polską obronę, połączyć się z głównymi siłami nacierającymi na Warszawę i pomóc w ostatecznym rozbiciu Wojska Polskiego.
Na drodze tej armii stanęło jednak jedno miasto. Zamość. To właśnie tam dowództwo objął generał Marko Bezruczko.
Do dyspozycji miał stosunkowo niewielkie siły złożone z żołnierzy Armii Ukraińskiej Republiki Ludowej oraz Wojska Polskiego. Naprzeciw nim stanęła słynna konnica Budionnego.
Przez kolejne dni obrońcy odpierali szturm za szturmem. Pomimo przewagi przeciwnika nie dopuścili do zdobycia twierdzy.
Każda godzina miała znaczenie. Każdy odparty atak oznaczał kolejne opóźnienie dla armii, która miała wesprzeć natarcie na Warszawę.
Budionny nie zdążył. Kiedy jego wojska wycofywały się spod Zamościa, Bitwa Warszawska była już rozstrzygnięta.
WIELKIE ZWYCIĘSTWA SKŁADAJĄ SIĘ Z WIELU BITEW
Historia najczęściej zapamiętuje decydujące starcia. Rzadziej pamięta o wydarzeniach, które umożliwiły ich zwycięskie zakończenie.
Obrona Zamościa należy właśnie do takich epizodów.
Nie oznacza to, że tylko ona zdecydowała o wyniku wojny. O zwycięstwie Polski przesądził splot wielu czynników: decyzje strategiczne polskiego dowództwa, wysiłek Wojska Polskiego, błędy przeciwnika oraz działania prowadzone na różnych odcinkach frontu. Jednak skuteczne zatrzymanie Armii Konnej Budionnego pozbawiło bolszewików możliwości wykorzystania jednej z ich najważniejszych formacji w decydującej fazie kampanii.
W tym sensie ukraińscy żołnierze generała Bezruczki stali się współtwórcami jednego z najważniejszych zwycięstw w historii Polski.
POLSKA OCALIŁA PAŃSTWO. UKRAINA ZAPŁACIŁA NAJWYŻSZĄ CENĘ
Paradoks historii polega na tym, że oba narody walczyły przeciwko temu samemu przeciwnikowi, lecz tylko jedno z nich zdołało utrzymać własne państwo.
Pokój zawarty z Rosją bolszewicką zakończył działania wojenne dla Polski, ale oznaczał klęskę marzeń o niepodległej Ukrainie.
Żołnierze Armii Ukraińskiej Republiki Ludowej przekroczyli Zbrucz, trafili do obozów internowania lub udali się na emigrację. Wielu z nich miało świadomość, że właśnie kończy się pierwszy rozdział walki o ukraińską państwowość. Nie złożyli jednak broni duchowo.
Marko Bezruczko pozostał wierny swojej przysiędze do końca życia. W Warszawie działał w strukturach rządu Ukraińskiej Republiki Ludowej na uchodźstwie, prowadził działalność naukową, społeczną i wojskową. To właśnie w mieście, którego wcześniej pomagał bronić przed bolszewikami, przeżył ostatnie dwadzieścia lat swojego życia.
Zmarł 10 lutego 1944 roku w okupowanej przez Niemców Warszawie. Spoczął na Cmentarzu Prawosławnym na Woli. Kilka miesięcy później przez to samo miasto przeszła kolejna tragedia – Powstanie Warszawskie.
LEKCJA AKTUALNA RÓWNIEŻ DZISIAJ
Przez dziesięciolecia Moskwa robiła wszystko, aby zatrzeć pamięć o polsko-ukraińskim sojuszu z 1920 roku. Nie pasował on do rosyjskiej narracji historycznej. Pokazywał bowiem, że Polacy i Ukraińcy potrafili wspólnie przeciwstawić się rosyjskiemu imperializmowi i skutecznie go powstrzymać.
Dzisiaj ta historia wybrzmiewa z nową siłą.
Od 2022 roku Ukraina ponownie zatrzymuje rosyjską agresję na wschodniej flance Europy. Ponownie płaci za to ogromną cenę. Ponownie jej żołnierze walczą nie tylko o własną wolność, lecz także o bezpieczeństwo państw położonych dalej na zachód.
Historia nie powtarza się w identyczny sposób, ale często powracają te same mechanizmy geopolityczne. Polska i Ukraina od stuleci znajdują się na drodze rosyjskich prób podporządkowania Europy Środkowo-Wschodniej.
Dlatego pamięć o Marku Bezruczce jest czymś więcej niż przypomnieniem losów jednego generała. To przypomnienie, że bezpieczeństwo Polski i niepodległość Ukrainy od dawna są ze sobą nierozerwalnie związane. Tak było w 1920 roku. Tak jest również dzisiaj.
Historia generała Bezruczki pokazuje jeszcze jedną prawdę. Narody, które potrafią wspólnie przeciwstawić się imperializmowi, mogą zmieniać bieg dziejów. Zapominanie o takich sojusznikach byłoby nie tylko historyczną niesprawiedliwością. Byłoby także lekcją, której nie odrobiliśmy.
Jagiellonia.org
POLECAMY PAŃSTWA UWADZE WYDANIE SPECJALNE „HISTORIA” NASZEGO CZASOPISMA. TEMAT NUMERU: „Russkij mir. Imperium kłamstw, despotyzmu i zniewolenia”
Kapitulacja USA?
„PLAN POKOJOWY” TRUMPA TO PRZEPIS NA GLOBALNY CHAOS
Samobójstwo Zachodu?
JEŚLI PUTIN WYGRA, ZMOBILIZUJE UKRAIŃCÓW PRZECIW EUROPIE
To jest nasza wojna!
UKRAINA TO DOPIERO PIERWSZY FRONT ROSYJSKIEJ WOJNY PRZECIWKO ZACHODOWI
Obejrzyj antypolskie wystąpienie Putina!
PUTIN GROZI POLAKOM!
Podobnej retoryki używał przed inwazją na Ukrainę
Polska to Kraj Nadwiślański?
ZOBACZ NASZ FILM: „PUTIN MARZY O WSKRZESZENIU IMPERIUM ROSYJSKIEGO”
Polecamy państwa uwadze nasz film:
„PUTIN PLANOWAŁ ATAK NA POLSKĘ‼️ UKRAINA POKRZYŻOWAŁA TE PLANY”
Co Putin planował zrobić z Polską i Europą?
POLECAMY PAŃSTWA UWADZE NASZ FILM: „WRÓG U BRAM”
Nadchodzi III wojna światowa❓
BEZKARNOŚĆ ROZZUCHWALA ROSJĘ❗️
Jak pokonać Rosję?
OGLĄDAJ NASZE FILMY O STRATEGII PRZETRWANIA W WARUNKACH ROSYJSKIEJ WOJNY HYBRYDOWEJ
Rosja to więzienie narodów!
KIEDY NASTĄPI TRZECIA FAZA UPADKU IMPERIUM ZŁA?
POLECAMY PAŃSTWA UWADZE WYDANIE SPECJALNE „GEOPOLITYKA” NASZEGO CZASOPISMA. TEMAT NUMERU: „Koniec Pax Americana? Polityka Trumpa popycha świat w otchłań chaosu”
POLECAMY PAŃSTWA UWADZE NASZE CZASOPISMO. TEMAT NUMERU: „DYPLOMACJA XXI WIEKU. Nowy ład światowy wykuwa się na Ukrainie”
POLECAMY PAŃSTWA UWADZE NASZE CZASOPISMO. TEMAT NUMERU: „Rosyjski antyświat. Polityka na krawędzi apokalipsy”
POLECAMY PAŃSTWA UWADZE NASZE CZASOPISMO. TEMAT NUMERU: „PUTIN GROZI POLSCE”
POLECAMY PAŃSTWA UWADZE NASZE CZASOPISMO. TEMAT NUMERU: „PUTIN POWINIEN BŁAGAĆ O LITOŚĆ. I WTEDY BĘDZIE NASZA ODPOWIEDŹ – TRYBUNAŁ”
POLECAMY PAŃSTWA UWADZE NASZE CZASOPISMO. TEMAT NUMERU: „PUTINIZM. EKSPANSJA ZŁA”
POLECAMY PAŃSTWA UWADZE NASZE CZASOPISMO. TEMAT NUMERU: „LUDOBÓJSTWO 2022”
POLECAMY PAŃSTWA UWADZE WYDANIE SPECJALNE NASZEGO CZASOPISMA. TEMAT NUMERU „GEOPOLITYKA”
ZOBACZ TAKŻE:
Ostatnie komentarze